Küresel piyasalar, Orta Doğu’daki gerilimler, ABD-İran çatışmaları ve artan petrol fiyatlarının etkisiyle yön arayışını sürdürüyor. Enflasyon endişeleri ve faiz artırımı beklentileri piyasalarda belirleyici oluyor.
Orta Doğu’daki gerilimlerin gölgesinde haftaya yön arayışıyla başlayan küresel piyasalarda, ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin ziyaretinde iyimser bir havanın esmesiyle teknoloji öncülüğünde risk iştahı arttı. Ancak ABD-İran arasındaki çatışmaların tam olarak sonlanmaması ve yüksek seyreden petrol fiyatları yatırımcı iştahını törpüledi.
ABD-İran hattından gelen çelişkili mesajlar, petrol fiyatları üzerinde etkili olurken küresel ölçekte makro görünüme yönelik endişeler devam etti. Trump’ın, İran ile ateşkesin ‘yaşam desteğine bağlı şekilde sürdüğünü’ söylemesi, bölgedeki gerilimin kısa sürede azalacağına yönelik beklentileri zayıflattı.
Artan petrol fiyatlarının ekonomiye negatif yansımaları ABD’nin enflasyon verilerinde görüldü. Tüketici enflasyonu yıllık yüzde 3,8, üretici enflasyonu ise beklentileri aşarak salgın sonrası dönemin en hızlı yükselişini kaydetti. Enerji maliyetlerindeki artışın enflasyon üzerindeki ikincil etkileri, taşımacılık faaliyetleri üzerinden belirginleşmeye başladı.
Bu gelişmelerin ardından piyasalarda ABD Merkez Bankası’nın (Fed) yıl sonunda faiz artırımına gidebileceği ihtimalleri yüzde 65’e yükseldi. Savaş öncesinde Fed’in yıl genelinde iki faiz indirimi yapabileceği fiyatlanırken, beklentiler tersine döndü. Enerji başta olmak üzere maliyet kaynaklı baskıların enflasyonda ikincil etkileri artırabileceği belirtiliyor.
Güçlenen enflasyon endişeleriyle tahvil faizleri yükseliş eğilimini sürdürdü. ABD’nin 10, 20 ve 30 yıllık tahvil faizleri yaklaşık son bir yılın zirvelerine ulaştı. ABD 10 yıllık tahvil faizi cuma günü yüzde 4,55’e çıkarak Mayıs 2025’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü.
Gelecek hafta, Orta Doğu’daki gelişmelerin yanı sıra yapay zeka temasının seyri üzerinde kritik değer taşıyan Nvidia’nın bilançosu ve Fed’in toplantı tutanakları yakından takip edilecek. Diğer taraftan Trump’ın Fed başkanlığına aday gösterdiği Kevin Warsh, Senato’dan onay aldı. Fed Yönetim Kurulunun, Warsh yeni başkan olarak yemin edene kadar Jerome Powell’ı geçici başkan olarak atadığı bildirildi.
Bu gelişmelerle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi önceki haftaya göre yaklaşık 20 baz puan artışla yüzde 4,54’te, dolar endeksi ise haftalık bazda yüzde 1,4 artışla 99,3 seviyesinde kapandı. Orta Doğu’daki gerilimlerin risklerinin ortadan kalkmaması ve enflasyon endişeleriyle faiz artırımına ilişkin beklentilerin güçlenmesiyle altının onsu haftalık bazda yüzde 3,8 düşüşle 4.540 dolara indi. Brent petrolün varil fiyatı ise arz endişeleriyle yüzde 7,4 artışla 106,2 dolara yükseldi.
New York borsasında geçen hafta karışık bir seyir izlendi. S&P 500 yüzde 0,13 yükselirken, Nasdaq endeksi yüzde 0,38 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,17 düştü. ABD’de ikinci el konut satışları nisan ayında beklentilerin altında kaldı. Sanayi üretimi ve Fed New York şubesinin imalat endeksi ise beklentilerin üzerinde artış gösterdi.
Avrupa borsalarında geçen hafta negatif bir seyir öne çıktı. İngiltere’deki seçim süreci ve siyasi belirsizlikler tahvil faizlerinde sert yükselişlere neden oldu. Sterlin/dolar paritesi haftalık bazda yüzde 1,9 azalışla 1,3325’e indi. Almanya Merkez Bankası Başkanı Joachim Nagel, enerji maliyetlerindeki artışın enflasyon beklentilerini tehdit etmesi durumunda Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) faiz artışına gitmesinin güçlü bir seçenek olduğunu belirtti.
Asya tarafında da geçen hafta negatif bir seyir izlenirken, Çin’de açıklanan enflasyon verileri fiyat artışlarındaki hızlanma eğiliminin devam ettiğini gösterdi. Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) yüzde 1,2, Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) ise yüzde 2,8 ile Temmuz 2022’den bu yana en hızlı yükselişini kaydetti. Japonya’da yükselen enerji fiyatlarının enflasyonist baskıları tetiklemesiyle 20 yıllık tahvil faizi yüzde 3,49’a çıkarak Ağustos 1996’dan bu yana en yüksek seviyeyi gördü.
Yurt içinde geçen hafta satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi haftalık bazda yüzde 4,61 düşüşle 14.367,60 puandan kapandı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, yılın ikinci Enflasyon Raporu bilgilendirme toplantısında, enflasyonun 2026 sonunda yüzde 26, 2027 sonunda ise yüzde 15 olarak gerçekleşeceğini tahmin ettiklerini belirtti. Dolar/TL, haftayı önceki haftalık kapanışın yüzde 0,3 üzerinde 45,4950’den tamamladı.
Yorum Yap